Espainiako biztanleriaren % 20,8k 65 urte baino gehiago ditu (INE, 2024). Bakardadeak eta osasun-arazoek eragin handiagoa dute populazio-talde jakin batzuengan, batez ere adineko pertsonengan. Familia-sareak galtzeak, mugikortasun murriztuak, arrakala digitalak eta komunitate-euskarrien gabeziak larriagotu egiten dute milaka adineko gero eta isolamendu-arrisku handiagoan jartzen dituen errealitatea.
2023an, Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) ofizialki onartu zuen bakardadea eta gizarte-isolamendua osasun publikoko lehentasunezko arazo gisa maila globalean, narriadura kognitiboaren, depresioaren, gaixotasun kardiobaskularren eta hilkortasun goiztiarraren arrisku esanguratsuekin lotuta baitago. Laguntza-sareak eraikitzea eta haiekin erlazionatzea funtsezkoa da adinekoen inguruan sortzen diren isolamendu-hesiak hausteko. Boluntariotzako programek eta arreta komunitarioko baliabideek zabaldu egin behar dituzte beren jarduera-eremuak, eta ahaleginak biderkatu, egoera horren eraginpean dagoen gero eta jende gehiagorengana iristeko.
Bestalde, mundu mailako datu sistematikoak falta diren arren, Nazio Batuen Erakundeak abusu edo tratu txarren bat jasaten duten adinekoen kopuru kezkagarriaz ohartarazi du, eta horrek askotan isildutako eta normalizatutako errealitatea adierazten du. Kalkulu horren ildotik, azken urtean Espainiako Gurutze Gorriak artatutako tratu txarren egoeran zeuden adinekoei dagokienez, % 85 emakumeak ziren. Datu horiek joera argia erakusten dute: emakume izateak nabarmen areagotzen du zahartzaroan tratu txarrak jasateko arriskua, eta arrisku hori larriagotu egiten da beste baldintzatzaile batzuk gehitzen direnean, hala nola migratzailea izatea, gutxiengo erlijioso batekoa izatea edo sexu-joera ez-normatiboa izatea. Adinekoei tratu txarrak ematea ikusezina izateaz gain, askotan, “gizarteak normaltzat hartzen du”. Itxuraz “kaltegabeak” diren keinuak, hala nola adinekoak infantilizatzea edo beren erabakiak hartu ezin dituztela pentsatzea, adinderiaren adibide dira.
Jasotako dohaintzekin, erakunde horiek ondoren deskribatzen diren jarduerak indartu ahalko dituzte.
Bilboko Caritas Diozesiarra
Bilboko Caritas Diozesiarraren Egunon Etxea eguneko zentroa proiektua egoera oso ahulean dauden 60 urtetik gorako pertsonei zuzenduta dago.
Webgunera Joan
Grandes Amigos en Acción Fundazioa
“Adinekoak Lagunartean – Bakardadean dauden adinekoentzako laguntza, estimua eta adiskidetasuna” proiektuaren helburua da nahi ez den bakardadea prebenitzea eta horri heltzea, lotura egonkor eta esanguratsuak sortuz, adinekoen ongizate emozionala eta parte-hartze komunitarioa indartzeko.
Webgunera Joan
Mallorca Integra Fundazioa
Bizikletaz, Adinik ez boluntariotza sozialeko programa bat da, adineko pertsonei eta mugitzeko arazoak dituztenei “haizea ilean sentitzeko eskubidea” itzuli nahi diena. Hori lortzeko, aurrealdean banku bat duen triziklo elektriko berezi batean emandako pasealdiak erabiltzen dira, non bi pertsona ere eser daitezkeen.
Webgunera Joan
Gurutze Gorria
“Adinekoei Tratu Ona” proiektua abusu-egoerak edo tratu txarrak jasaten dituzten edo jasan ditzaketen adinekoei zuzenduta dago, bai eta, bereziki zaurgarriak direlako, egoera horiek pairatzeko arrisku handiena dutenei ere.
Webgunera Joan
Eskerrak eman nahi dizkizugu 125.000 € baino gehiago bildu ditugulako, eta hurbilen dugun elkartearen bidez zaurgarritasun egoeran dauden adinekoak dituzten pertsonei laguntzeko erabiliko dugu.
